Johan van
Kuijckstraat 23
1067 XG
Amsterdam
Telefoon 020 –
613 28 93
Fax 020 613 32 76
E-mail bvv.volkstuin@planet.nl
Aan de politieke partijen
in
de gemeenteraad en
stadsdelen
van
Amsterdam
uw kenmerk: uw
brief van: ons kenmerk: datum:
. . 970.js 1 oktober 2001
onderwerp: Volkstuinparken
Geachte fractie,
Aan de politieke partijen in de
gemeenteraden van Amsterdam, Almere, Landsmeer en Ouder Amstel en in de
Amsterdamse stadsdelen.
Het
volkstuinieren verheugt zich in een toenemende belangstelling en krijgt steeds
meer aandacht in dag- en weekbladen, radio en tv. De wachtlijst voor een volkstuin
is groeiende. Momenteel staan er zo´n 1300 leden op de wachtlijst voor een
volkstuin.
De meeste volkstuinen worden
beheerd door verenigingen. De Bond van Volkstuinders is de grootste met 24
volkstuinparken in Amsterdam, 4 in Ouder-Amstel, 1 in Almere en 1 in Landsmeer.
In totaal telt de vereniging bijna 7100 leden, hun partners en kinderen niet
meegeteld.
Daarnaast zijn er nog 10
verenigingen met een gezamenlijk aantal van 1100 leden, ook hier de partners en
kinderen niet meegerekend.
Het volkstuinieren staat
onder druk als gevolg van verschillende planologische ontwikkelingen, o.a. het
in voorbereiding zijnde structuurplan voor Amsterdam.
Ons bestuur ziet hierin niet
alleen een bedreiging maar ook kansen. Daarom wil het niet de hakken in het
zand zetten. Het wil meedenken en meehelpen oplossingen te vinden voor de
problemen waar de stad en de regio mee worden geconfronteerd.
Ons uitgangspunt is dat de
huidige volkstuinparken in hun huidige omvang moeten blijven waar zij zijn.
Waar stedelijke ontwikkelingen dat nodig maken, zullen zij in het stedelijk
weefsel ingepast moeten worden. Hiervan bestaan reeds goede voorbeelden in
woonwijken en kantoorwijken. Om in de groeiende behoefte te kunnen voorzien,
dient het areaal aan volkstuinen uitgebreid te worden. Bij dit laatste denken
wij onder meer aan extensief gebruikte stadsparken en groengebiedenstroken.
Vier van onze
zusterorganisaties, te weten Bijenpark, de Federatie, Linnaeus en V.A.T.
onderschrijven dit uitgangspunt mede.
Niet alleen de leden maar ook
hun gezinsleden, familie, vrienden en kennissen bezoeken de volkstuinparken.
Wij zien een trend dat volkstuinparken in of nabij woonbuurten steeds meer
bezocht worden door buurtbewoners, volkstuinparken bij natuurgebieden door
wandelaars en fietsers, volkstuinparken in de buurt bij kantoren en bedrijven
door het personeel. Het beleidsplan van de Bond van Volkstuinders 1998-2007
"Samen Sterk" heeft het versterken van de openbare functie van de
volkstuinparken tot een van de doelstellingen gemaakt. In toenemende mate
werken de volkstuinparken hieraan, waarbij de toegankelijkheid wordt verbeterd
en op en tussen de parken wandelroutes zijn uitgezet. Kortom, de parken worden
mede door het beleid van onze vereniging al door vele tienduizenden mensen uit
de stad en de regio gebruikt. Hoewel de openbare toegankelijkheid en de
intensiteit van het gebruik nog versterkt kunnen worden, behoren
volkstuinparken dan ook niet langer bij de categorie "extensief
ruimtegebruik" ingedeeld te worden. Een exemplaar van "Samen
sterk" zenden wij u bijgaand.
In het verleden zijn tal van
volkstuinparken verplaatst. Een aantal van de huidige volkstuinparken hangt dit
lot wederom als het zwaard van Damocles boven het hoofd, ook al is dat niet op
korte termijn. Maar ook dit heeft een gevaar. Bedreigde volkstuinparken
verloederen omdat de tuinders niet langer willen investeren in hun tuin en de
omgeving. Door verplaatsing van volkstuinparken stoppen velen met tuinieren
omdat voor hen de drempel van het opnieuw moeten beginnen met een volkstuin
emotioneel te belastend en fysiek te groot is. Een andere reden is dat het vele
jaren duurt voordat het volkstuinpark leefbaar is geworden. Ook voor de
bewoners uit de omgeving en de werknemers van de omliggende bedrijven die gebruik
maken van onze volkstuinparken betekent verplaatsing verlies.
Verplaatsing heeft voorts
grote gevolgen voor de natuur- en cultuurwaarden die volkstuinparken in de loop
der jaren zijn gaan vertegenwoordigen.
Het vaak in jaren, met veel
moeite en grote inzet opgebouwde verenigingsleven en de zelfwerkzaamheid gaat
met verplaatsing verloren. Naast de sociale binding en de sociale contacten
verdwijnt ook een belangrijk stuk vrijwilligerswerk.
Vanuit dit maatschappelijk
belang zijn onze verenigingen tegen verplaatsing. Verplaatsing betekent in de
praktijk opheffing en kapitaalvernietiging in de meest brede betekenis van het
begrip. Dat is niet in het belang van de volkstuinders, maar ook niet in het
belang van de stad, zijn bewoners en bezoekers.
Volkstuinparken zijn ook
belangrijk voor de landschapsarchitectuur, de cultuurhistorie en de natuur.
Degenen die hier oog voor hebben, zien op de volkstuinparken de tijdgeest van
bepaalde perioden weerspiegeld in de plattegronden en de inrichting, zoals
bijvoorbeeld volkstuinpark De Groote Braak, terecht "de knipoog naar de
grachtengordel" genoemd. Zij zien juweeltjes van huisjes, die eigenlijk de
monumenten-status verdienen, en bomen die in een arboretum, pinetum of een
hortus wetenschappelijke belangstelling zouden genieten. Het is onze stille
wens dat de stad, net als het Amsterdamse Bos, met zijn volkstuinparken
internationale erkenning zal oogsten. Voor het gemeentebestuur en onze
verenigingen ligt hier een opdracht.
Wat de natuurwaarde betreft
hebben stadsdeelbesturen aan volkstuinparken prijzen uitgereikt en hebben
volkstuinparken ook nationale prijzen voor natuurvriendelijk tuinieren in de
wacht gesleept. Volkstuinpark Amstelglorie heeft in augustus jl. zelfs de
Europese milieuprijs ontvangen voor het natuurvriendelijk tuinieren.
Volkstuinparken vormen verder
- oases van rust in een drukke, hectische samenleving
- met hun gezamenlijke oppervlakte van circa 330 hectare een
recreatieve voorziening van formaat
- een zowel lichamelijke (bewegen, frisse lucht) als geestelijke
gezondheid (anti-stress) bevorderende factor en daarmee tevens een economische
factor
- groene en natuurlijke elementen in de stenen stad en tezamen met
andere groenvoorzieningen de longen van onze samenleving
- als gevolg van het toenemend ecologische beheer een belangrijke
schakel in de verbetering van het milieu
- een sociaal bindende factor in een anonieme en sterk
geďndividualiseerde samenleving
- voor de minder draagkrachtigen een goed alternatief voor recreatie
en vakantie ver buiten de woning
- een veilige en creativiteit bevorderende speelplek voor kinderen
- een argument voor mensen, waaronder ook de middengroepen, om in
de stad te (kunnen) blijven wonen
- “scholen” waar steeds duizenden stadgenoten liefde, zorg,
deskundigheid en verantwoordelijkheid voor de levende natuur en hun sociale
omgeving leren.
Hiermee zij het belang van
volkstuinen dik onderstreept.
Waar het onze stad op dit
vlak aan ontbreekt is een integraal volkstuinbeleid. Wij doen een klemmend
beroep op u zich bij de vaststelling van uw verkiezingsprogramma voor te nemen
dat een dergelijk beleid wordt ontwikkeld met bovenstaande als vertrekpunt. Wij
spreken van harte de bereidheid uit hieraan onze bijdrage te leveren. Wij
verwachten in het voorjaar van 2002 een discussienotitie te presenteren waarin
onze uitgangspunten zijn uitgewerkt. Te zijner tijd zullen wij u hierover graag
informeren.
Het bestuur van de Bond van
Volkstuinders
A.H.I.Rodenburg
secretaris
Bijlage: Beleidsplan “Samen Sterk”