van de gemeente Amsterdam
t.a.v.
ROIB/M. Hanou
Postbus
202,
1000 AE Amsterdam
Betreft: Standpunt bestuur volkstuinpark Amstelglorie inzake concept structuurplan Amsterdam
Datum: 21 november 2001
Geacht College,
Naar aanleiding van uw visie “Kiezen voor stedelijkheid”en het concept Structuurplan heeft ons bestuur een standpunt bepaald. Onderstaand geven wij u onze mening en verwachten dat ons standpunt deel gaat uitmaken van de verdere discussies, zeker voor zover ze betrekking hebben op de kop van de Amstelscheg. Voorts wensen wij direct, als belanghebbende, op de hoogte te worden gesteld van de ontwikkelingen en inspraakmogelijkheden, zodat wij niet bij toeval, vaak op het allerlaatste moment via derden, horen dat er iets speelt. Per slot zijn wij, als vertegenwoordigers van een grote groep tuinders, direct belanghebbende bij het opstellen van het structuurplan.
Ons standpunt in deze is helder. Het volkstuinpark Amstelglorie dient niet te verdwijnen. De onderbouwing hiertoe zal onderstaand worden gegeven, waarbij tevens een aantal onjuistheden over volkstuinen en hun gebruikers, recht zal worden gezet.
Reeds in de brief van 14 november 2000 van de Bond van Volkstuinders is in een eerste reactie aan de directeur van de dienst Ruimtelijke Ordening aangegeven, dat de stellingen en opvattingen van de opstellers van rapporten inzake de volkstuinen niet altijd juist zijn. Eveneens hebben wij aangegeven dat naar onze mening een eind moet komen aan de constante verplaatsing van volkstuinparken.
Uit het door uw college uitgebrachte concept structuurplan is ons duidelijk geworden dat ervan wordt uitgegaan dat de regio Amsterdam economisch zo aanzienlijk versterkt moet worden dat dit enorme consequenties heeft voor de te bouwen infrastructuur, bedrijven en woningen. De laatste twee dienen zich binnen de gemeentegrenzen te ontwikkelen, waarbij de groene regio wordt ontzien. De grenzen van Amsterdam blijven gehandhaafd maar binnen deze grenzen wordt nog dichter bebouwd dan nu al het geval is. Dit lijkt ons voor de Amsterdammers geen prettig vooruitzicht. In het concept structuurplan ontbreekt dan ook een sociale paragraaf die aangeeft hoe de inwoners van Amsterdam met voldoende tevredenheid in de stad kunnen blijven wonen. Immers een grote groep inwoners van Amsterdam, vrijwel allemaal wonend op etagewoningen, ontvlucht de compactheid en drukte van de stad door zich even te ontspannen met tuinieren in hun directe woonomgeving. Voor deze grote groep inwoners van onze stad is een verbeterde kwaliteit van het groen alleen onvoldoende, men wil groen beleven en er zelf in werken. Als je woont in een hectische stad als Amsterdam is een groene rustruimte op fietsafstand van je woning geen overbodige luxe. Volkstuinieren betekent werken, lichamelijke beweging, ontspanning en buitenlucht, dit bevordert de gezondheid van de bevolking en uiteraard is dat ook van economisch belang.
Een absolute dooddoener lijkt ons het gestelde dat het resterende groen, openbare ruimte en water in kwaliteit zal toenemen. Immers ook de stadsbevolking heeft enige ruimte nodig om te leven.
Wij zouden u dan ook willen adviseren om, met name dat deel van uw nota waarin de volkstuinen slachtoffer dreigen te worden te herzien en eventueel een deel van de bedrijven en wellicht een deel van het wooncontingent door te verwijzen naar b.v. Almere.
· Wij beschouwen het inkrimpen van de in 1996 vastgestelde hoofdgroenstructuur een ernstige verschraling van de stad. Het groen moet o.i. worden beschouwd als een onlosmakelijk deel van de stad. Het totaal volbouwen komt het leefklimaat niet ten goede en zal leiden tot een grote beperking van de recreatiemogelijkheden in het groenbereik voor de doorsnee Amsterdammer. De volkstuinen zijn bij uitstek geschikt om de burger via recreatief tuinieren tot rust te laten komen en voeling met de natuur te laten houden.
Wij vinden dan ook, dat de bestaande hoofdgroenstructuur met volkstuinen dient te worden uitgebreid.
· Uit de toelichting op het structuurplan wordt op blz. 19 ev. ingegaan op de volkstuinen. Daarin wordt ervan uitgegaan, dat de zogenaamde ‘verblijfsrecreatieve tuinen‘ in feite een soort bungalowparken zijn, waarvan de leden geacht worden ver buiten de bebouwde kom in een niemandsland te kunnen tuinieren. Het feit, dat op onze tuinparken huisjes staan, van bouwvallig tot goed onderhouden, maximaal 28m2, dus ter grootte van een huiskamer, wil nog niet zeggen dat hier sprake is van, zoals wel eens gekscherend wordt gezegd, een villadorp.
· Amstelglorie heeft volgens de verouderde opvattingen verblijfsrecreatieve tuinen maar het is wel erg lang geleden dat er volop vanaf het voorjaar tot het najaar op de tuinen werd gewoond evenals dat er nu op een andere wijze wordt getuinierd dan vroeger. De maatschappelijke omstandigheden waren vroeger anders, maar hoewel de doelstellingen nog steeds recht overeind staan, heeft onze vereniging zich aangepast aan de huidige wensen van de Amsterdammers en de leden. Nu verblijft hooguit 15% van de leden in de zomer op de tuin. De overige 85% van de leden overnacht nooit op de tuin. Deze trend is nog steeds groeiende mede omdat ook de buurtfunctie een steeds zwaarder accent krijgt. Dit blijkt wel uit de grote toename van gezinnen met kinderen die per fiets Amstelglorie bezoeken.
· Amstelglorie is een park waar een veelheid aan tuiniervormen zijn te vinden. In deze zin heeft ons park zich aan de maatschappelijke ontwikkelingen aangepast. Daarbij wordt er uitsluitend ecologisch beheerd, wat betekent dat er veel vrijwilligersinzet noodzakelijk is. Ook wordt er nog steeds op een nutsachtig wijze getuinierd.
· Amstelglorie heeft een buurtfunctie, circa 80 % van de leden woont in de direct omgeving zoals de Rivierenbuurt, Zuid, Oost/Watergraafsmeer en de Pijp. De meeste leden komen ook per fiets naar ons park om recreatief te tuinieren. De gemiddelde fietsafstand bedraagt ongeveer 15 minuten. Vele leden beschikken niet eens over een auto.
Deze buurtfunctie verdient ondersteuning, dat geeft uw college op blz. 20 van het concept structuurplan ook duidelijk aan.
· Volkstuinen dragen in belangrijke mate bij aan de leefbaarheid van de stedelijke omgeving. Om deze reden zijn wij van mening dat de buurtgebonden functie gehandhaafd moet blijven en zo mogelijk de huidige spreiding zodanig wordt verbeterd dat de parken gemakkelijk met de fiets bereikbaar zijn.
· Amstelglorie heeft een grote ecologische waarde. In 2000 heeft Amstelglorie de hoogste nationale prijs in de wacht gesleept voor natuurvriendelijk tuinieren. En in 2001 is in München zelfs de Europese milieuprijs ontvangen voor de inzet voor het natuurvriendelijk tuinieren. Wij willen hiermee zeggen dat Amstelglorie een voortrekkersrol vervult en op alle fronten voldoet aan het tot nu toe gevoerde gemeente- en rijksbeleid t.a.v. het ecologisch tuinieren.
· In de laatste alinea over de volkstuinen (blz. 20) geeft u aan, dat er een stijgende behoefte is aan recreatief tuinieren. Dan is er duidelijk alle reden om eindelijk eens af te stappen van het Amsterdamse beleid van verplaatsing van volkstuinparken.
· Op de inspraakavond van 8 november 2001 is de naam van ons tuinpark nogal vaak gevallen, mede i.v.m. de voortrekkersrol op milieugebied. Wethouder Stadig haalde een bezoek aan, dat hij ooit aan ons complex bracht en zei niet te snappen, dat men het, omringd door A2 en A10, daar kon uithouden. Gezien de populariteit van ons complex en de wachtlijst van 300 kandidaten denken de Amsterdammers daar kennelijk anders over dan de wethouder. Reden voor de politiek om bij de verdere planvorming daar zeer ernstig rekening mee te houden.
· De door uw college geïntroduceerde begrippen transformatie en optimalisering zijn in dit structuurplan belangrijke issues. Wat uw college onder optimalisering verstaat is ons onduidelijk. Wij verstaan onder optimalisering het bevorderen van het medegebruik door anderen dan leden en familie van de volkstuinders. Dat is vanaf 1996 al het beleid van de volkstuinen in Amsterdam. Amstelglorie doet daar voluit aan mee.
· Transformatie is zo’n ander woord; daar kunnen we veel minder mee. Door transformatie verandert de bestemming van een gebied c.q. volkstuinpark. Wij willen een bestemming waarbij volkstuinparken in de hoofdgroenstructuur worden geplaatst en bebouwing wordt uitgesloten.
· Helaas hebben wij moeten vaststellen dat de transformatie in de ogen van het college niets anders betekent dan een langzaam uitstervingsproces. (blz. 19 laatste 10 regels). Zo’n optie is op zijn zachtst gezegd een milde dood voor het verenigingsleven en de volkstuinen. Wij en onze tuinders zullen zich tot het uiterste verzetten tegen een dergelijke ontwikkeling.
· Wat betreft de bij het structuurplan geleverde kaart Acties en Ambities, constateren wij, dat er enkele volkstuinen, bv. bij de Arena, verdwijnen; u kent ons standpunt en enkele zoals Amstelglorie en Ons Buiten staan ingeboekt als “volkstuinen optimaliseren”. Wij zijn van mening, dat de optimalisering in de zin zoals in bovenstaande beschreven zal plaatsvinden. Aan de hand van de kaart constateren wij dan ook, dat Amstelglorie aan de voorwaarden voldoet en dus niet zal worden aangetast.
· Het stadsdeel Oost/Watergraafsmeer heeft in zijn groenstructuurvisie een blijvende plaats voor Amstelglorie ingeruimd. In de reactie van het stadsdeel op de visie op hoofdlijnen vraagt het stadsdeel aandacht voor de relatie met Amstelglorie. Op de inspraak Structuurschets Mozaïekstad Oost/Watergraafsmeer is duidelijk gezegd, dat het stadsdeel de tuinparken en nutstuinen op haar gebied zeer belangrijk acht.
Tot slot concluderen wij dat de volkstuinen een onmisbare grote-stadsvoorziening zijn, die door woningbouw juist nog onmisbaarder wordt. Ze dienen dan ook te worden gezien als stadsparken, waarbij de huidige spreiding wordt gehandhaafd en daar waar noodzakelijk wordt uitgebreid, dit om de buurtgebonden functie te verstevigen. Voorts willen wij dat de volkstuinen worden opgenomen in de hoofdgroenstructuur.
De volkstuinen streven naar optimalisering van het gebruik om zo Amsterdammers te laten meegenieten van wat de natuur in de stad kan brengen en dat alles door inzet van talloze vrijwilligers. In ieder geval zijn de parken Amstelglorie en Ons Buiten al openbare parken waar iedere Amsterdammer elke dag van het jaar welkom is.
De volkstuinparken dienen niet met opheffing of verplaatsing te worden bedreigd maar juist als waardevolle stadsvoorzieningen te worden beschermd.
In uw begeleidende brief van 22 oktober 2001, waarvan wij via derden een kopie hebben ontvangen, staat vermeld dat u bereid bent tot nader overleg om van gedachten te wisselen. Gaarne maken wij van deze uitnodiging gebruik.
Hoogachtend,
namens Bestuur Amstelglorie,
A.J. de Haer
Voorzitter