|
 Na
een zachte winter zonder noemenswaardige vorst
genieten we nu al weer weken van heerlijk
lenteachtig en zelfs zomers weer. Gevolg is dat
alles in de natuur en in onze tuin zowat een maand
eerder is dan gebruikelijk: al vanaf vorige maand
bloeien de eerste fruitbomen, struiken staan
inmiddels vol in het blad, en zelfs het fluitenkruid
bloeit. Ook kon door de relatief warm gebleven bodem
eerder dan normaal gezaaid worden en zo staan in
menige tuin de peultjes, doperwten en tuinbonen al
een flink eindje boven de grond.
Foto: Vroeg bloeiende appelboom
Vaste planten en perkgoed
‘En masse’ begeeft iedereen zich tijdens deze mooie
dagen naar de tuincentra, om zo snel mogelijk kleur
in de tuin te brengen. Daar is omstreeks deze tijd
al weer volop aanbod is vaste planten en perkgoed.
Weet u overigens het verschil tussen beide?
Perkgoed zijn vaak eenjarige
planten, maar ook planten die in een ander klimaat
vast zijn, maar bij ons in het najaar afsterven,
omdat ze niet winterhard zijn. Hieronder vallen
bijvoorbeeld Pelargonium, fuchsia, petunia.
Eenjarige planten hebben een korte groeicyclus. In
principe groeien ze in één seizoen van zaadje tot
bloeiende plant tot zaadvormende plant. De plant
sterft daarna af, maar heeft intussen zijn zaad voor
de volgende generatie al verspreid. Van nature mag
dat dan zo zijn, perk- en potplanten laten we bij
voorkeur geen zaad maken, want dat zou ten koste
gaan van de bloei. Door steeds uitgebloeide bloemen
weg te plukken en extra mest te geven, verlengen we
de bloeitijd en hebben we van de perkplanten plezier
tot laat in het jaar.
Vaste planten zijn planten die in
principe een lange levensduur hebben en vast in de
tuin aanwezig blijven. Om de koude van de winter te
overleven trekken deze planten zich in de herfst als
het ware onder de grond terug. Het bovengrondse deel
sterft af, en in het volgend voorjaar loopt de plant
met nieuwe stengels en blad uit vanuit de grond.
De ene soort doet dat wat eerder dan de andere.
Bovendien heeft elke soort vaste plant zijn eigen
vaste bloeitijd. Je kunt ze onderverdelen in lente-
zomer en herfstbloeiers. Zo komen maarts viooltje en
longkruid bijvoorbeeld al heel vroeg boven de grond
en bloeien als een van de eerste. Daarna volgen
andere soorten zoals de eerste tuingeraniums,
zenegroen, dovenetel. De meeste in de zomer en
herfst bloeiende planten vormen ook al bijtijds in
het jaar blad, maar van sommige van deze soorten
komen beduidend veel later pas op. Zo zelfs dat je
ten onrechte denkt dat ze dood zijn. Of je vergeet
zelfs dat ze er stonden. Baptisia en Ceratostigma
zijn van die late uitlopers. Het is handig om bij
deze planten in het najaar een stokje te steken,
zodat je weet waar je in het voorjaar de grond met
rust moet laten.
Wil je een mooie border aanleggen, dan maak je vaak
gebruik van vaste planten. Het voordeel is dat je
niet elk jaar opnieuw hoeft te beginnen. De kunst is
een zo danige combinatie van planten te maken dat de
border er in elk seizoen mooi uitziet.
Vaste planten kopen:
Tuincentra zijn lekker dichtbij, maar hebben meestal
wel een standaardaanbod. Voor een ruimere keus moet
je vaak wat verder weg, maar een bezoek aan een
gespecialiseerde kwekerij is wel zo leuk en
interessant! Verderop in de nieuwsbrief geven we u
wat leuke adressen.
Waar let je op bij het maken van je keuze?
Heel belangrijk: Kies planten die geschikt zijn voor
de plek die je in gedachten hebt. Kies geen zon
minnende planten voor een schaduwborder, en geen
moerasplanten voor een droge plek. Dat is vragen om
kwijnende planten, die daardoor extra gevoelig zijn
voor ziekten en belagers.
Koop niet alleen de plantjes die nu zo schattig
bloeien, maar denk vooruit en schaf ook een aantal
zomer- en najaarsbloeiers aan. Vaak zien deze
planten in de potjes op de kwekerij er omstreeks
deze tijd nog niet echt uit, soms staat er zelfs nog
geen blad boven de grond. Maar vlak onder de grond
liggen de knoppen al klaar voor het nieuwe seizoen.
Een beetje verbeelding en vertrouwen moet je wel
hebben, maar dat wordt straks dan ook ruimschoots
beloond met een bloeiende tuin tot diep in het
najaar.
Let op de hoogte en omvang die de planten kunnen
bereiken. De kweker kan u adviseren over benodigde
aantallen. Van kleine bodembedekkende planten heb je
zo’n 11 planten per m2 nodig, maar er zijn ook forse
groeiers waarvan je er maar 3 nodig hebt voor een
zelfde oppervlak. Tip: soms kun je
direct na aankoop al planten scheuren, zeker als de
planten al wat langer in de potjes staan, zodat je
met minder exemplaren toe kunt.
Zorg voor variatie in bloemvormen: schermen, aren,
ronde bloemen. De combinatie van verschillende
bloeiwijzen zorgt voor een mooi afwisselend en
daardoor spannend beeld.
Let bij de keuze van je planten niet alleen op mooie
bloei, maar ook op interessante bladvormen, zodat je
mooie combinaties kunt maken van verschillende
soorten blad: groot, klein, hartvormig en
lancetvormig . Daarnaast is het aardig om af en toe
ook wat bijzondere bladkleuren toe te passen.:
grijs, blauwgroen, rood, of bont blad. Door die
afwisseling blijft de tuin boeien, ook zonder bloei.
Vergeet ook de groenblijvende soorten niet, zoals
maagdenpalm, Waldsteinia, Campanula poscharskiana,
Helleborus, Euphorbia robbiae om ook ’s winters de
tuin op te fleuren.
 
Foto's: Wintergroene en vroegbloeiende
Helleborus.
Kies zo mogelijk planten met een lange bloeitijd.
Veel vaste planten bloeien maar enkele maanden, maar
er zijn ook soorten die wel 3 tot 5 maanden
doorbloeien, bijvoorbeeld bepaalde
tuingeraniumsoorten en variëteiten.
Foto: Lang bloeiende Geranium ‘Rosanne’
Houdt bij de keuze rekening met de functie die de
planten hebben voor bijen,vlinders en andere
insecten. Dat maakt uw tuin levendig en is goed voor
de biodiversiteit.
 Schermbloemen
trekken veel zweefvliegen, op planten van de
lipbloemenfamilie zoals dovenetel, zenegroen,
monarda en salvia komen veel hommels en bijen af, en
ook allerlei composieten zoals zonnehoed,
goudsbloem, margriet zijn prima bijen én
vlinderplanten.
Kies wel altijd voor enkelbloemige planten, bij
gevulde bloemen kunnen insecten geen nectar en
stuifmeel halen. Planten die behoren tot de
vlinderbloemenfamilie trekken, anders dan je zou
denken, geen vlinders aan. De naam vlinderbloem
heeft hier betrekking op de vorm van de bloem!
Foto: Laat bloeiende vaste planten (zonnehoed,
aster en hemelsleutel)
met nectar en stuifmeel voor insecten.
Denk bij insectenplanten overigens niet alleen aan
nectarplanten, maar ook aan waardplanten, planten
waar vlinders hun eitjes leggen en de rupsen genoeg
voedsel vinden.
Kijk voor een lijst van geschikte insectenplanten
eens op de sites van de
Vlinderstichting en het
Bijenlint.
Lijst van Kwekerijen:
De volgende kwekerijen bieden een ruim aanbod aan
(biologische geteelde) vaste planten. Veel van deze
kwekerijen hebben niet alleen planten in pot, maar
ook mooie voorbeeldborders, waar je de planten kunt
zien zoals ze zich uiteindelijk ontwikkelen. Om een
goed beeld te krijgen van het assortiment is het
slim om er niet alleen in het voorjaar, maar ook in
andere seizoenen een kijkje te nemen.
Foto: Vaste planten -voorbeeldborder van De
Hessenhof.
UITJES
Voor de komende maanden hebben de volgende tips:
Belmonte op z’n Best
Deze tuinmarkt wordt gehouden op 27 april in het
prachtig gelegen Belmonte Arboretum op de Wageningse
Berg. Het is een unieke en sfeervolle voorjaarsmarkt
waar bezoekers zeldzame planten en struiken kopen
bij een keur van specialistische kwekers. Zowel
handelaren als particulieren zullen bijzondere
heesters, kleine houtige gewassen en sierbomen
aanbieden in een openluchtbeurs. Diverse
plantenverenigingen organiseren lezingen en zullen
zichzelf presenteren. Vragen over heesters en bomen
op velerlei gebied kunnen worden gesteld (ziekten,
plagen, naamgeving, snoeien etc.). Ook zullen er
rondleidingen zijn door het 21 hectare grote
arboretum, waarbij vooral de enorme
rododendroncollectie extra aandacht zal krijgen. Ook
de bomen van het arboretum staan in deze tijd in
bloesem.
Groenmarkt Westerbork
Op zondag 18 mei is er in Westerbork een gezellige
Groenmarkt. Plantenkwekers presenteren een
uitgebreide sortering tuinplanten: vaste planten,
o.a. varens, echinacea, heuchera, eenjarigen,
siergrassen, rozen, rotsplanten, moestuinplanten,
rododendrons. En tuinartikelen zoals plantpinnen en
beugels, gereedschappen, regentonnen. Een aanrader
voor tuinliefhebbers. De toegang is gratis.
Floraliën Den Bosch
Van 9 tot en met 18 mei 2014 vindt
Floraliën Nederland plaats in Brabanthallen
's-Hertogenbosch. De Floraliën kun je zien als een
indoor Floriade. Je vindt er een kilometers lange
bloemen en planten expositie. Brabanthallen
's-Hertogenbosch is voor 40.000 m² gevuld met
voorbeeldtuinen, tuinexposities en themapleinen. Ook
voor moestuiniers zijn er interessante stands, onder
andere een inzending van Peter Bauwens van De Nieuwe
Tuin (België) met allerlei bekende en minder
bekende, vergeten groenten. De entree is niet
goedkoop: € 17,50, maar online zijn tickets te koop
met € 5,00 korting.
Tuin en Culinair Fair
Op zaterdag 24 en zondag 25 mei is de
Tuin en Culinair Fair op Landgoed Mensinge in
Roden, met circa 100 groene, leuke en lekkere stands
rondom de historische duiventil en voor de havezate.
Uiteraard kun je er op het terras van Cuisinerie
Mensinge heerlijk genieten van huisgebakken
lekkernijen. In het Koetshuis is de Landskeuken
neergestreken waar je alles leert over culinaire
trends en tradities.
Lentebeurs Gaaf Groen
Op 25 mei vindt de
Lentebeurs Gaaf Groen plaats op Renbaan Duindigt
in Wassenaar. Egmond. Deze lentebeurs wil mensen
inspireren meer biologische, ecologische,
authentieke en duurzame producten te gebruiken in
het dagelijks leven. Het hoofdthema van de
evenementen is groene groei met zowel traditioneel
tuinieren als ook innovatieve technieken, zoals
permacultuur, balkontuinieren en andere methoden om
de wereld mooier te maken. Daarnaast biedt Gaaf
Groen ruimte aan voornamelijk kleine bedrijfjes om
hun ecologische producten en/of diensten te
presenteren. Op deze beurs kunt u vooral ook veel
kleinere, maar enthousiaste en vernieuwende
bedrijven verwachten. De Lentebeurs wordt gehouden
op Renbaan Duindigt in Wassenaar. Er is een
inhoudelijk programma in de grote zaal van het
landgoed. Zo geeft Lambert Sijens , eigenaar van de
Tuinen van Weldadigheid om 14 uur een lezing over
ongewone groenten. Entree € 7,50.
Geen Groene Passie dit voorjaar.
Wij kregen helaas bericht dat de eerste
voorjaarsbeurs van Groene Passie - die wij in de
vorige nieuwsbrief aankondigden – gepland in mei in
Hazerswoude-Dorp, om organisatorische redenen niet
door kan gaan. De voorjaarsbeurs van Groene Passie
wordt nu gehouden op 14 en 15 februari 2015.
De jaarlijkse najaarbeurs van
Groene Passie vond in 2012 en 2013 plaats in
Apeldoorn. Dit jaar zal deze in De Loods (ook bekend
onder de naam Het Hart van Holland) in Nijkerk
worden gehouden. Door het verplaatsen van de beurs
naar de nieuwe locatie hoopt de organisatie meer
geïnteresseerden te bereiken. De datum: 21 en 23
november. Te zijner tijd leest u meer over Groene
Passie in deze nieuwsbrief.
Tot slot maken we hier graag melding van een nieuwe
tuinserie bij de VPRO:
Maartens Moestuin
 Bij
de VPRO is dit voorjaar een reeks van 10
uitzendingen te zien waarin schrijver en
gedragsbioloog Maarten ‘t Hart de kijker meeneemt
naar de serene wereld van zijn moestuin. Daar kan
hij even ontsnappen aan het schrijversbestaan en
opgaan in het moestuinieren. ’t Hart laat niet
alleen zien hoe de gewassen het best geplant en
geoogst kunnen worden maar geeft ook budgettips en
leert de kijker verrassende trucs. Hoe kun je
bijvoorbeeld slakken om de tuin leiden? Hij laat
zien hoe de eigen geteelde gewassen het best snel en
eenvoudig bereid kunnen worden. Tussen het tuinieren
door snijdt ’t Hart terloops levensvragen aan en
leest hij voor uit zijn eigen repertoire.
De eerste uitzending was vorige week maandag 7
april, om 19.20 uur, VPRO op Nederland 2.
Gemiste uitzendingen kunt u terugkijken op
Hollanddoc.
De volgende nieuwsbrief verschijnt naar verwachting
in juli.
|
